Hamaney İran’da yaklaşan cumhurbaşkanlığı yarışında kendisine sadık birini arıyor
![](https://haberkocaali.com.tr/wp-content/uploads/2024/05/hamaney-iranda-yaklasan-cumhurbaskanligi-yarisinda-kendisine-sadik-birini-ariyor-6wyPJHYr-780x470.jpg)
Cumhurbaşkanı Ebrahim Raisi’nin bir helikopter kazasında beklenmedik ölümünün ardından 28 Haziran’da yapılacak cumhurbaşkanlığı seçimlerine hazırlanan İran’da siyasi manzara önemli bir değişime hazırlanıyor. İran’ın dini lideri Ayetullah Ali Hamaney, ülkenin en üst düzey liderlik rolünün nihai halefini beklerken, şimdi dümene geçecek ve istikrarı sağlayacak sadık bir sertlik yanlısı arıyor.
Tahranlı analist Saeed Leylaz, bir sonraki cumhurbaşkanının muhtemelen Hamaney’le güçlü bağları olan ve Devrim Muhafızları geçmişine sahip bir sertlik yanlısı olacağını tahmin ediyor. Perşembe günü başlayan aday kayıt süreci, katı seçim kriterleriyle tanınan Muhafız Konseyi’nin bir dizi incelemesinin başlangıcına işaret ediyor.
İran siyasetinin üst kademelerine aşina olan kaynaklar, cumhurbaşkanlığı yarışının nasıl yürütüleceğine ilişkin tartışmaların yapıldığını belirttiler. Öncelikli odak noktası Hamaney’e son derece sadık bir cumhurbaşkanının seçilmesini sağlamak. Seçime katılımın düşük olması, bu hedefe ulaşmaya yardımcı olabilecek muhtemel bir sonuç olarak görülüyor.
Ancak asıl zorluk, sadık bir halefe duyulan ihtiyaç ile İslam Cumhuriyeti’nin düşük seçmen katılımı nedeniyle zedelenebilecek prestijini koruma arzusunu dengelemekte yatıyor. Muhafız Konseyi 11 Haziran’da nitelikli adayların listesini açıklayacak.
2021 seçimlerinde Raisi, önceki yıllara göre bir düşüşle, yaklaşık %49’luk bir katılımla kazanmıştı. Bu düşüş, seçmenlerin ilgisizliğine ve önemli muhafazakâr ve ılımlı rakiplerin Koruyucular Konseyi tarafından diskalifiye edilmesine bağlandı. Ekonomik sıkıntıların yanı sıra sosyal ve siyasi kısıtlamalar halkın hoşnutsuzluğunu körükleyerek protestolara yol açtı.
Bazı analistler ılımlı adayların da seçime dahil edilmesinin katılımı artırmaya yardımcı olabileceğini öne sürüyor. İran’ın teokratik sistemine sadık reformistler, şu anda marjinalize edilmiş olmalarına rağmen, daha iyi Batı ilişkileri ve aşamalı sosyal liberalleşmeyi savunuyorlar. Eski bir üst düzey reformist yetkili olan Mohammad Ali Abtahi, yaklaşan seçimlerde reformistlere tanınacak siyasi hareket alanı konusunda belirsizliğini dile getirdi.
Cumhurbaşkanlığı için potansiyel adaylar arasında eski bir Muhafız üyesi ve Hamaney’e bağlı bir yatırım fonunun başkanı olan Perviz Fettah ve eski nükleer başmüzakereci Said Celili yer alıyor. Fettah’ın Çarşamba günü yapacağı istişarelerin ardından kararını vermesi bekleniyor. İran medyasında adı geçen diğer olası adaylar ise Geçici Cumhurbaşkanı Muhammed Mokhber ve 2021 yarışından men edilen eski meclis başkanı ve Hamaney’in danışmanı Ali Larijani.
Seçimin sonucunun, dini liderin kontrolü altında olan İran’ın nükleer ya da dış politikasını etkilemesi beklenmiyor. Yaklaşan cumhurbaşkanlığı yarışı, iç siyasi manevraların ve rejim değişikliği çağrısı yapan son protestoların da gösterdiği gibi halkın artan değişim arzusunun arka planında yer alıyor.
Reuters bu makaleye katkıda bulunmuştur.
Bu makale yapay zekanın desteğiyle oluşturulmuş, çevrilmiş ve bir editör tarafından incelenmiştir. Daha fazla bilgi için Şart ve Koşullar bölümümüze bakın.